Khi bên kia rút toàn bộ kháng cáo và không còn kháng cáo, kháng nghị nào khác, toà cấp phúc thẩm ra quyết định đình chỉ xét xử phúc thẩm và bản án sơ thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày ra quyết định đó. Bạn không phải đi dự phiên phúc thẩm nữa; việc tiếp theo là nhận đủ giấy tờ, kiểm phần quyết định của bản án và, nếu bên kia không tự thực hiện, yêu cầu thi hành án.
Nếu chính bạn cũng đã kháng cáo, hoặc Viện kiểm sát có kháng nghị, vụ án chưa dừng: phiên phúc thẩm vẫn diễn ra với phần còn lại. Bài này giúp bạn đọc đúng tình huống của mình, giữ đúng giấy tờ, và tránh mấy sai lầm hay gặp ở giai đoạn tưởng như đã xong.
Nhận được gì khi bên kia rút kháng cáo
Bên kháng cáo có thể rút trước phiên toà bằng đơn gửi toà, hoặc rút ngay tại phiên toà. Nếu rút trước phiên, bạn thường nhận được quyết định đình chỉ xét xử phúc thẩm gửi qua bưu điện hoặc được mời lên toà nhận. Nếu rút tại phiên mà bạn có mặt, bạn nghe trực tiếp hội đồng xét xử tuyên quyết định đình chỉ và sau đó được giao văn bản.
Quyết định đình chỉ là một văn bản ngắn, nhưng có ba chỗ cần đọc kỹ. Thứ nhất, phần ghi ai rút và rút những gì: toàn bộ hay một phần. Thứ hai, phần ghi về hiệu lực của bản án sơ thẩm: kể từ ngày nào. Thứ ba, phần về án phí phúc thẩm: người rút kháng cáo chịu ra sao, khoản tạm ứng xử lý thế nào. Phần thứ ba là việc của bên kia, nhưng đọc để biết vụ việc đã khép trọn hay chưa.
Nếu sau một thời gian dài bạn vẫn chưa nhận được gì trong khi nghe nói bên kia đã rút, hãy liên hệ toà cấp phúc thẩm, cung cấp số bản án sơ thẩm để hỏi tình trạng. Đừng dựa vào lời kể của người quen hay của chính bên kia.
Đọc đúng tình huống của mình
Cùng là "bên kia rút kháng cáo", kết quả rất khác tuỳ vụ án còn kháng cáo, kháng nghị nào khác. Đối chiếu với bảng:
| Tình huống | Vụ án còn lên phúc thẩm không | Bản án sơ thẩm có hiệu lực |
|---|---|---|
| Chỉ bên kia kháng cáo, họ rút toàn bộ | Không | Toàn bộ, kể từ ngày toà ra quyết định đình chỉ |
| Bên kia rút toàn bộ, bạn cũng đã kháng cáo | Có, với phần bạn kháng cáo | Những phần không còn ai kháng cáo, kháng nghị có hiệu lực; phần còn lại chờ phúc thẩm |
| Bên kia rút một phần | Có, với phần họ còn giữ | Phần họ đã rút có hiệu lực nếu không ai khác kháng cáo phần đó |
| Bên kia rút, Viện kiểm sát có kháng nghị | Có, theo phạm vi kháng nghị | Chỉ phần ngoài phạm vi kháng nghị và không bị kháng cáo |
| Nhiều người cùng phía bên kia, chỉ một người rút | Có, với kháng cáo của những người còn lại | Tuỳ phần nào còn bị kháng cáo |
Khi vụ án vẫn tiếp tục, đừng vội nghĩ mình đã an toàn. Toà phúc thẩm xem phần còn bị kháng cáo, kháng nghị và những phần có liên quan, nên phần có lợi cho bạn vẫn có thể bị đụng tới. Hãy tiếp tục chuẩn bị như bình thường cho phần còn lại.
Các việc nên làm khi bản án đã có hiệu lực toàn bộ
Nếu bạn ở dòng đầu tiên của bảng, tức vụ án đã khép ở phúc thẩm, các việc tiếp theo theo thứ tự:
- Giữ bản chính hoặc bản sao hợp lệ của bản án sơ thẩm và quyết định đình chỉ xét xử phúc thẩm. Hai văn bản này đi cùng nhau trong mọi việc sau đó.
- Đọc lại phần quyết định của bản án, liệt kê từng nghĩa vụ của bên kia đối với bạn: trả bao nhiêu, giao tài sản gì, làm việc gì, hạn ra sao; và các nghĩa vụ của chính bạn nếu có, ví dụ phải giao lại giấy tờ, phải chịu một phần án phí.
- Liên hệ bên kia, bằng tin nhắn hoặc văn bản có lưu lại, đề nghị họ tự nguyện thực hiện. Nhiều bên rút kháng cáo vì đã sẵn sàng thực hiện; liên lạc sớm thường giúp nhận tiền nhanh hơn đi thủ tục.
- Nếu bên kia không thực hiện, làm đơn yêu cầu thi hành án gửi cơ quan thi hành án dân sự có thẩm quyền, kèm bản án, quyết định đình chỉ và giấy tờ tuỳ thân. Ghi rõ những thông tin bạn biết về tài sản, thu nhập của bên phải thi hành án.
- Nếu bản án tuyên trả lại cho bạn tiền tạm ứng án phí sơ thẩm, hỏi cơ quan thi hành án dân sự nơi bạn đã nộp tạm ứng về thủ tục nhận lại, mang theo biên lai cũ.
Thời hiệu yêu cầu thi hành án có giới hạn theo luật thi hành án dân sự, tính từ ngày bản án có hiệu lực. Đừng để việc này kéo dài vì nghĩ "để từ từ"; khi cần, kiểm thời hiệu hiện hành tại cơ quan thi hành án.
Đơn yêu cầu thi hành án nên có gì
Nếu bên kia không tự nguyện thực hiện, đơn yêu cầu thi hành án là bước kế tiếp. Cơ quan thi hành án dân sự có hướng dẫn và biểu mẫu riêng; dưới đây là những nội dung mà đơn nào cũng cần có để không bị trả lại hay yêu cầu bổ sung:
- Thông tin người yêu cầu: họ tên, địa chỉ hiện tại, cách liên lạc; nếu uỷ quyền cho người khác thì kèm văn bản uỷ quyền.
- Thông tin người phải thi hành án: họ tên hoặc tên doanh nghiệp, địa chỉ theo bản án và địa chỉ thực tế bạn biết.
- Nội dung yêu cầu thi hành: chép đúng phần quyết định của bản án mà bạn muốn được thi hành, không diễn giải thêm.
- Thông tin về tài sản, thu nhập của bên phải thi hành án nếu bạn biết: nơi làm việc, tài khoản ngân hàng, nhà đất, xe. Thông tin càng cụ thể, việc xác minh càng nhanh.
- Tài liệu kèm theo: bản án, quyết định đình chỉ xét xử phúc thẩm, giấy tờ tuỳ thân của bạn.
- Ngày làm đơn và chữ ký.
Nơi nộp là cơ quan thi hành án dân sự có thẩm quyền theo luật, thường liên quan tới nơi toà sơ thẩm đã xử hoặc nơi có tài sản, nơi cư trú của bên phải thi hành án. Sau sắp xếp bộ máy năm 2025, tên gọi và địa bàn của các cơ quan này có thay đổi, nên hỏi trước ở cơ quan thi hành án tại tỉnh, thành nơi toà đã xử.
Những hiểu lầm thường gặp
"Bên kia rút rồi thì mình được thêm." Không. Rút kháng cáo chỉ làm bản án sơ thẩm có hiệu lực đúng như đã tuyên. Phần nào bạn chưa được ở sơ thẩm mà bạn không kháng cáo thì vẫn giữ nguyên như vậy.
"Họ rút thì họ không phải trả án phí phúc thẩm." Việc chịu án phí phúc thẩm khi rút được giải quyết theo quy định về án phí và ghi trong quyết định của toà. Đây là chuyện giữa bên rút và nhà nước, không làm thay đổi nghĩa vụ của họ đối với bạn.
"Họ có thể kháng cáo lại." Khi toà đã đình chỉ xét xử phúc thẩm và bản án đã có hiệu lực, thủ tục phúc thẩm với kháng cáo đó đã khép. Bên kia chỉ còn có thể làm đơn đề nghị xem xét theo thủ tục giám đốc thẩm hoặc tái thẩm, việc này không làm dừng thi hành án trừ khi có quyết định của người có thẩm quyền.
"Bản án có hiệu lực từ ngày tuyên án sơ thẩm." Không phải. Khi có kháng cáo rồi rút, mốc hiệu lực là ngày ra quyết định đình chỉ xét xử phúc thẩm. Mốc này quan trọng khi tính lãi chậm thi hành án và thời hiệu yêu cầu thi hành án.
"Chờ họ tự trả là được." Có thể, nếu họ thật sự trả. Nhưng nên đặt cho mình một mốc thời gian; quá mốc mà chưa có gì thì làm đơn yêu cầu thi hành án.
Khi bên kia rút nhưng bạn vẫn còn kháng cáo
Tình huống này cần tỉnh táo nhất. Ví dụ giả định: bản án ly hôn chia tài sản, cả hai cùng kháng cáo; người chồng rút, người vợ giữ kháng cáo về phần chia nhà. Lúc này vụ án lên phúc thẩm chỉ với kháng cáo của người vợ. Những phần không ai còn kháng cáo, như quan hệ hôn nhân hay nuôi con, có thể đã có hiệu lực tuỳ phần nào bị kháng cáo trước đó.
Người vợ nên tự hỏi lại: việc chồng rút có làm thay đổi cân nhắc của mình không? Nếu trước đây mình kháng cáo một phần để "giữ thế" khi bên kia kháng cáo, giờ bên kia rút thì việc giữ kháng cáo có còn đáng không? Nếu thấy không, có thể rút luôn để vụ việc khép lại; nếu vẫn thấy có căn cứ, tiếp tục chuẩn bị cho phiên phúc thẩm.
Với người chồng đã rút, cũng đừng lơ là: hội đồng xét xử sẽ xem phần người vợ kháng cáo và có thể sửa theo hướng bất lợi cho người chồng ở chính phần đó. Người đã rút kháng cáo vẫn là đương sự, vẫn được triệu tập và vẫn nên trình bày ý kiến về kháng cáo của bên kia.
Tiền tạm ứng án phí và chi phí tố tụng của bạn
Ở sơ thẩm, nguyên đơn thường đã nộp tạm ứng án phí; người yêu cầu giám định, định giá có khi cũng đã ứng trước chi phí. Bản án sơ thẩm sẽ ghi rõ ai chịu án phí sơ thẩm, ai chịu chi phí tố tụng, và khoản tạm ứng của ai được trả lại hoặc được trừ. Khi bản án có hiệu lực nhờ bên kia rút kháng cáo, những dòng này cũng bắt đầu được thực hiện.
Nếu bạn được trả lại tạm ứng án phí, tiền thường nằm ở cơ quan thi hành án dân sự nơi bạn đã nộp, chứ không ở toà. Mang theo biên lai thu tạm ứng, bản án, quyết định đình chỉ và giấy tờ tuỳ thân để làm thủ tục nhận lại. Nếu bản án buộc bên kia hoàn trả cho bạn chi phí giám định, định giá mà bạn đã ứng, khoản này được ghi vào nội dung yêu cầu thi hành án như một nghĩa vụ trả tiền thông thường.
Đừng bỏ qua những khoản nhỏ này. Với nhiều vụ, tiền tạm ứng và chi phí tố tụng cộng lại không ít, và đó là tiền của bạn đang nằm chờ.
Câu hỏi thường gặp
Bên kia rút kháng cáo thì toà có gửi giấy cho mình không?
Có. Quyết định đình chỉ xét xử phúc thẩm được gửi cho các đương sự và những người liên quan theo quy định. Nếu đã lâu mà chưa nhận được, bạn liên hệ toà cấp phúc thẩm, cung cấp số bản án sơ thẩm để hỏi tình trạng và xin nhận văn bản.
Bản án có hiệu lực rồi, bao lâu thì phải yêu cầu thi hành án?
Thời hiệu yêu cầu thi hành án được quy định trong luật thi hành án dân sự và tính từ ngày bản án có hiệu lực. Vì quy định có thể thay đổi, bạn nên kiểm thời hiệu hiện hành tại cơ quan thi hành án và đừng để quá lâu mới nộp đơn.
Bên kia rút kháng cáo tại phiên toà mà mình vắng mặt thì sao?
Hội đồng xét xử vẫn ra quyết định đình chỉ đối với kháng cáo đã rút, và văn bản sẽ được gửi cho bạn. Nếu bạn cũng có kháng cáo mà vắng mặt không có lý do chính đáng sau khi được triệu tập hợp lệ, phần kháng cáo của bạn có thể bị xử lý theo quy định về vắng mặt.
Có được yêu cầu bên rút kháng cáo trả chi phí đi lại của mình không?
Thường khó. Chi phí đi lại, nghỉ làm của đương sự trong thủ tục tố tụng thường do mỗi bên tự chịu, trừ những khoản luật có quy định riêng. Nếu muốn yêu cầu một khoản cụ thể, nên hỏi luật sư xem có căn cứ hay không trước khi đề nghị.
Rút kháng cáo một phần thì phần còn lại khi nào xử?
Phần còn bị kháng cáo tiếp tục theo lịch của toà phúc thẩm. Bạn sẽ nhận quyết định đưa vụ án ra xét xử và giấy triệu tập như bình thường; phạm vi xét xử khi đó chỉ gồm phần còn bị kháng cáo, kháng nghị và những phần có liên quan.
Bên kia đã rút kháng cáo nhưng vẫn không trả, có báo công an được không?
Không trả theo bản án dân sự trước hết là việc của cơ quan thi hành án dân sự. Bạn nộp đơn yêu cầu thi hành án. Chỉ khi có hành vi cố tình chống đối, tẩu tán tài sản sau khi đã bị áp dụng biện pháp cưỡng chế thì mới có thể đặt ra các trách nhiệm khác theo quy định.